Słownik pojęć przy sprzedaży i kupnie mieszkania

Najważniejsze pojęcia wyjaśnione prosto, z linkami do poradników. Definicje ogólne, stan na 2026. W konkretnej sprawie zapytaj notariusza, prawnika lub doradcę podatkowego.

A

Akt notarialny
Umowa sprzedaży podpisana u notariusza. Dopiero z chwilą jej podpisania własność mieszkania przechodzi na kupującego. Notariusz odczytuje akt, sprawdza tożsamość stron i składa wniosek o wpis do księgi wieczystej. Poradnik: akt notarialny
Akt poświadczenia dziedziczenia
Dokument od notariusza, który potwierdza, kto dziedziczy. Zastępuje sądowe stwierdzenie nabycia spadku i zwykle jest szybszy. Bez niego nie sprzedasz mieszkania ze spadku. Poradnik: sprzedaż mieszkania ze spadku

C

Cena ofertowa i cena transakcyjna
Cena ofertowa to kwota z ogłoszenia. Cena transakcyjna to kwota z aktu notarialnego. Różnica między nimi to skala negocjacji, w Warszawie zwykle kilka procent. Raport cen mieszkań

H

Home staging
Przygotowanie mieszkania do zdjęć i prezentacji: porządek, światło, dodatki, czasem drobne naprawy. Ma pomóc kupującym wyobrazić sobie życie w tym miejscu. Poradnik: home staging w Warszawie
Hipoteka
Zabezpieczenie kredytu wpisane w dziale IV księgi wieczystej. Mieszkanie z hipoteką można sprzedać. Kredyt spłaca się z pieniędzy kupującego, a potem bank zgadza się na wykreślenie hipoteki. Poradnik: sprzedaż mieszkania z kredytem

K

Księga wieczysta
Publiczny rejestr prowadzony przez sąd. Pokazuje, kto jest właścicielem, czy są obciążenia, roszczenia lub hipoteki. Ma cztery działy. Każdy może ją sprawdzić online po numerze. Poradnik: jak sprawdzić księgę wieczystą

L

LOCK
Plan sprzedaży Unlocked w czterech etapach: Listing (sprawdzenie lokalu i dokumentów), Opening (cena i materiały), Campaign (dotarcie do kupujących), Keys (negocjacje, notariusz i oddanie kluczy). System LOCK

M

MLS
Wspólny system ofert, w którym biura udostępniają sobie nieruchomości. W sieci MLS, do której należy Unlocked, jest ponad 4 000 agentów z własnymi klientami.

P

PIT 19% od sprzedaży
Podatek od dochodu ze sprzedaży mieszkania, jeśli sprzedajesz przed upływem 5 lat, licząc od końca roku zakupu. Dochód to cena sprzedaży minus cena zakupu, udokumentowane nakłady i koszty sprzedaży. Kalkulator kosztów sprzedaży
Promesa banku
Pismo z banku, w którym bank podaje kwotę do spłaty kredytu i zobowiązuje się wydać zgodę na wykreślenie hipoteki po spłacie. Notariusz i kupujący potrzebują jej przy sprzedaży mieszkania z kredytem. Poradnik: sprzedaż mieszkania z kredytem

R

Raport z wyceną
Dokument, który dostajesz od Unlocked na piśmie przed podpisaniem umowy. Pokazuje proponowaną cenę, prawdziwe transakcje z okolicy, na których się opiera, i plan sprzedaży.
Rynek pierwotny i wtórny
Rynek pierwotny to mieszkania od dewelopera, kupowane po raz pierwszy. Rynek wtórny to mieszkania, które już miały właściciela. Różnią się podatkami, terminami i ryzykami. Poradnik: pierwotny czy wtórny?

S

SD-Z2
Zgłoszenie nabycia spadku od najbliższej rodziny do urzędu skarbowego. Złożone w ciągu 6 miesięcy pozwala skorzystać ze zwolnienia z podatku od spadków. Poradnik: sprzedaż mieszkania ze spadku

Ś

Świadectwo charakterystyki energetycznej
Dokument, który pokazuje, ile energii zużywa mieszkanie. Przy sprzedaży trzeba je przekazać kupującemu. Przygotowuje je uprawniona osoba. Poradnik: świadectwo energetyczne

U

Ulga mieszkaniowa
Zwolnienie z PIT od sprzedaży, jeśli pieniądze wydasz na własne cele mieszkaniowe w ciągu 3 lat od końca roku sprzedaży. Na przykład na inne mieszkanie albo spłatę kredytu na nie. Poradnik: podatek od sprzedaży mieszkania
Umowa na wyłączność
Umowa, w której tylko jedno biuro prowadzi sprzedaż. Biuro może wtedy zainwestować w marketing i plan sprzedaży, a ty masz jedną osobę odpowiedzialną za wynik. Poradnik: wyłączność czy otwarta?
Umowa przedwstępna
Umowa, w której strony zobowiązują się podpisać akt sprzedaży w określonym terminie i na określonych warunkach. Zawarta u notariusza daje silniejszą ochronę: można dochodzić zawarcia umowy w sądzie. Poradnik: umowa przedwstępna

W

Wypis i wyrys z rejestru gruntów
Dokumenty z ewidencji gruntów, które opisują działkę i pokazują ją na mapie. Potrzebne przy sprzedaży domu i działki. Sprzedaż domu i działki

Z

Zadatek
Kwota wpłacana przy umowie przedwstępnej. Jeśli kupujący się wycofa, sprzedający może go zatrzymać. Jeśli wycofa się sprzedający, kupujący może żądać zwrotu w podwójnej wysokości. Poradnik: zadatek czy zaliczka?
Zaliczka
Kwota wpłacana na poczet ceny. W przeciwieństwie do zadatku, gdy umowa nie dojdzie do skutku, zwykle wraca do kupującego w całości. Poradnik: zadatek czy zaliczka?
Zaświadczenie o saldzie kredytu
Dokument z banku z kwotą, którą trzeba spłacić na dany dzień. Pierwszy krok przy sprzedaży mieszkania z hipoteką. Poradnik: sprzedaż mieszkania z kredytem